मंदीरांचे व्यवस्थापन राज्य सरकारच्या ताब्यात द्यावे का?

१००% टक्के सहमत :)

मात्र, ही देवस्थाने सरकारच्या ताब्यात गेल्यानंतर त्यांचं नीट व्यवस्थापन होईल का?

सरकारने ज्याप्रकारे देशाचे व्यवस्थापन चालवले आहे ते पाहुन असे वातते की इथेही "व्यवस्थापन" नक्कीच छान होईल ... लवकरच पांडुरंग घोटाळा / पंढरपुर स्कॅम वाचायला मिळेल ... अवांतर सुचना : मंदीराच्या उत्पन्नापैकी ठराविक रक्कम हज यात्रेवर खर्च करावी . आणि ओरीसा / नॉर्थ ईस्ट / केरळ भागात आदिवासी पाड्यात जिथे क्रिश्चन मिशनरी "समाजसेवा " करीत आहेत तिथेही देण्यात यावी . |तुका म्हणे उगी रहावे | जे जे होईल ते ते पहावे ||

सहमत

बर हाय की, इपरित झाल की सरकारच्या नावान शन्ख करायचा (नेहमी करतो तसा). आता बड्व्याचे पायही धरवत नाही अन शिव्याही देववत नाहीत.

कोल्हापूरच्या अंबाबाईच्या देवळातसुद्धा आत्तापर्यंत बायकांना प्रवेश नव्हता. मध्ये मोडला तो नियम पण त्यानंतर काय झाले अरे हो.. काय झाले? बरेच दिवस गेलो नाही देवळात. बहुतेक अजुन बंदी आहेच. हौदिल्लो??

तेच म्हणतोय. भाविकांना इतर देवळांत देवागत वागणूक मिळते अन फक्त विठ्ठलाच्या देवळात उत्पात माजलेत असं काही आहे का? की कुठला बडा पॉलिटिशिअन पंढरपूरच्या देवळामागे नसल्याने ही उत्पन्न लाटण्याची झुंबड उडालीये?

सहमत. तिरुपती,सिद्धीविनायक्,शिरडी येथेही हाच प्रकार आहे.

अतिअवांतरः >>>शशिकांत ओक - थोडे विषयांतर- किती तऱ्हेचे पारंपारिक सेवाधारी पंढरपुरच्या मंदिरात असतात. खरंय! ना डीना ही! ;) आणि माहितीबद्दल खरोखरीच्च आभार! धाग्याबद्दल अवांतर : सोत्रिंच्या 'आर्थिक' मताशी सहमत आहोत. बाकी एक साधंसं शांत देऊळ घ्यावं. त्यात आराध्याची दोन-अडीच फुटी रेखीव देखणी मूर्ती असावी. शांतपणं पूजा अर्चना करता यावी, देवाची साग्रसंगीत पूजा, अभिषेक, नैवेद्य, दर्शन असं घेता यावं. बाकी गर्दीच्या देवस्थानांना जाणं झालंच तर 'वार', उत्सव इ.इ. दिवस चुकवून मगच बर्‍यापैकी आरामात कधीही दर्शन घ्यावं.

बडवे हे पुजारी नव्हेत. इन फॅक्ट, बडवे सेवाधार्‍यांपैकी सुध्दा नाहीत. पुजारी वेगळे आणि बडवे वेगळे. जुन्या काळात कधी तरी विठ्ठ्लाचे धुणे बडवायला कर्नाटकातील देव निंबर्गी गावातून चार भाऊ तत्कालीन मंदिर विश्वस्ताने आणले होते. कालांतराने त्यांनी विश्वस्ताचा विश्वास संपादन करून हळूहळू मंदिराचा कारभार हातात घेतला. ह्या विश्वस्ताला काही मूलबाळ नव्हते, त्यामुळे त्याच्यानंतर बडवेच डि-फॅक्टो मॅनेजर झाले. धुणे बडवायला आले ते 'बडवे' हे नांव तसेच चालू राहिले. पांडुरंगाच्या पूजेचा हक्क मात्र त्यांना नाही. असो, अवांतर लै झाले, बाकी चालू द्या

माहिती साठी धन्यवाद्,पहिल्यान्दा एव्हडी विगतवार माहिती मिळाली.

दोन्ही अग्रलेख वाचले . एकाही अग्रलेखात "सरकार इतर धर्मियांच्या प्रार्थना स्थळांविषयी असा निर्णय घेणार का ?" ह्या प्रश्नाचे उत्तर मिळाले नाही . बाकी विठोबा बडवे उत्पातांच्या तुरुंगातुन सुटला हे चांगलेच झाले , शंकाच नाही , पण तो सरकारच्या , तेही असल्या "धर्मनिरपेक्ष" सरकारच्या हातात गेला हे लय वाईट झाले ...आता बघुया पुढे काय होते ते :( अवघड आहे .

पुजारी लोक दक्षिणेसाठी जाच करत असतील तर ते चुकीचे आहे.

गूडनेस मी घेतलेला अनुभव फक्त माझ्या एकट्याचा नव्हता तर हे आता लक्षात येतय.मी माझा पंढरपुर मंदिरातला अनुभव जरासा वर दिलाच आहे.प्रवासात बसस्टँड रेल्वेस्टेशनवर बुट पॉलीश वाल्यावर एखाद्या कष्ट करणार्‍याला दुप्पट चौपट पैसे देण्याचा माझा स्वभाव मंदिरात मागच्या खिशात जेवढे सुटे असतील ते दक्षिणा पेटीत कधी मधी घरच्यांची मर्जी राखण्याकरता एखाद्या मंदिरात अभिषेकाच्या यादीतील सर्वात कमीत कमी खर्च येणारा जो कोणता अभिषेक असेल तो. प्रसंग पूर्ण आठवत नाही पण माझ्या त्या एकदिवसाच्या पंढरपुर भेटीत सोलापूरहून एटीएम वरन २०००/- (५०० च्या चार नोटा) वर एस्टीकरता शंभर एक रूपये सुटे नेलेले.मंदिरात मुर्ती समोर पोहोचताच पुजार्‍याने देवाच्या गळ्यातली फुलांची माळ माझ्या गळ्यात टाकली अर्थात त्याने काही हुरळून गेलो नाही पण जरा अचंबित झालो होतो तेवढ्या गर्दीतही दोन पायावर बाजूस उभेटाकता येण्या साठी जागा आणि दोन हात जोडून नमस्कार करण्याकरता काही क्षण म्हटल्यावर नाही म्हटल तरी सुखावलो होतो. मग पुजार्‍यांनी देवापुढे दक्षिणा ठेवण्याची विनंती केली मी मागच्या खिशातले सुटे ठेवले. 'इथ पर्यंत आलाय आणि एवढेच ?' मी पन्नासची नोट ठेवली कमीतकमी ५००तर ठेवा म्हणाला. म्हटले देवाची इच्छा असेल मागणार्‍याला नाही का म्हणायचे देव देईल मागाहून म्हणून ५०० देवा पुढे ठेवले तेवढीच अंमाऊंट अजून कशाची तरी असते ती ठेवा म्हणाले ठिक आहे तीही ठेवली.मला वाटले झाले आता. कसचे काय म्हणाले 'आमची दक्षिणा' खिशात विसची नोट होती ती काढून दिली नाही घेत म्हणाले जेवढे देवाच्या पायावर ठेवले तेवढे हवेत एकदा नाही म्हटले तर चेहरा फारच पाडला म्हणून एक पाचशेची एक नोट त्यांच्या हातात का थाळीत ठेवली तर घेत नाही म्हणाले देवापुढे ठेवले त्या पेक्षा कमी आहेत आणि आता चक्क लोचटपणा होता धुडकावून देऊन निघू शकलो असतो का कोण जाणे लोचटपणा जाणवूनही मन मोडवले नाही म्हटले असेल देवाचीच इच्छा म्हणून जवळचे उरले सुरले ५००ही दिले . मंदिरा बाहेर पडलो तेव्हा जेवण्यासाठी वापस जाण्या साठी पैसे नव्हते. एटीएम शोधल तर माझ्या बँकेच एटीएम पंढरपुरात नाही हे लक्षात आल.तरी बरीगत सोलापुरात माझा डिस्ट्रीब्यूटर होता पंढरपुरात डायरेक्ट ओळख नसली तरी रिटेल नेटवर्क होतच पण डिस्ट्रीब्युटरला फोन लावण्याकरता सुटेही नव्हते कारण ते तर प्रथम संपवले होते.एका अनोलखी रिटेलरकडे गेलो कंपनीच व्हिजीटींग कार्ड ठेवल आणि डिस्ट्रीब्युटरशी फोनवर बोलून घडला प्रकार सांगितला रिटेलरनेही तो ऐकला डिस्ट्रीब्युटर आणि रिटेलर आपापसात बोलले आणि माझी सोलापूरला वापस येण्याची व्यवस्था झाली.मी मनातली वेदना काढून टाकून हे सर्व घडण्याची इश्वराचीच इच्छा असावी म्हणून सोडून दिल.पण माझ्या पेक्षा अती सामान्य माणस कोठून कोठली ओळख आणणार ?