'छंदामागचं त्रिकूट'

आपल्या बाबतीत एखाद्या गोष्टीचं छंदात किंवा मराठीत ज्याला पॅशन म्हणतात त्यात रुपांतर कधी होतं? जेव्हा एखादी गोष्ट म्हणजे उदा.चित्रकला असो किंवा गायन,वादन,लेखन,वस्तूंची निर्मिती,दुरुस्ती,विक्रीकला कोणतंही क्षेत्र असो, त्यातून स्वत:ला आनंद तर मिळायला हवाच पण लोकांकडूनही कौतुक व्हायला हवं तरच ती कला,तो छंद अजून बहरतो.त्या छंदातलं अजून जितकं काही शिकता येईल तितकं शिकण्याचा हुरुप वाढतो.हा हुरुप वाढवण्याचं काम लोक करत असतात.त्यांच्यामुळेच तर कळतं की आपण सामान्यापेक्षा थोडेसे का होईना वरचढ आहोत.ही 'थोडसं वरचढ' असण्याची भावनाच सुरुवातीच्या प्रेरणेचं काम करत असते.त्या प्रेरणेच्या जोरावरच आपण अजून शिकत जातो. या सोबतच अजून एक गोष्ट विसरता कामा नये.ती म्हणजे निसर्गाची देणगी.छंदांसाठी लागणारं मेंदूतलं हार्डवेअर आणि सॉफ्टवेअर याबाबत निसर्गाचीही कृपा असावी लागते. कलेच्या बाबत हे ठळकपणे दिसून येईल.गायकाला मधूर आवाज,गाता गळा,सुरांचं ज्ञान,चित्रकाराला हातांच्या बोटाचं सहज वळणं,चित्राची कल्पना सुचणं,वादकाला वाद्याशी संबंधित शारिरीक अवयव सहजपणे वापरता येणं,किंवा खेळाडूला खेळासाठी आवश्यक अशी शरीररचना,कुशल अभियंत्याला यंत्राची रचना पटकन समजणं; क्षेत्र कोणतंही असो छंद किंवा ध्यासात रुपांतर होण्यासाठी हे निसर्गाकडून 'इतरांपेक्षा किमान थोडसं अधिक' मिळणं महत्वाचं असतं. याच प्रेरणेतून आपण हळूहळू सरावाने पारंगत होतो आणि त्यातून पुढे प्रभुत्व मिळवतो. यातही निसर्गाचं दान हे खुप महत्वाचं.कारण हे आपण मागून मिळत नाही,एवढंच काय पण सर्वांना समानही मिळत नाही.तसं असतं तर गल्लोगल्ली सचिन तेंडुलकर,लता मंगेशकर आणि ए.आर.रेहमान निर्माण झाले असते. निसर्गाकडून मिळालेल्या या दानाला मेहनतीचीही जोड हवीच.त्याला नकार नाहीच.पण तो नंतरचा भाग.आधी हे आयतं दान मिळणं महत्वाचं.हे दान ज्याला जितकं जास्त तितकी ती व्यक्ती उच्चपदाला पोहचते. छंदामागचं हे 'स्वानंद+कौतुक+निसर्गाचं दान' त्रिकूट हे असं महत्वाचं असतं.