फ़ार्मा कंपन्या, मेडिकल रेप्रेझेंटेटिव्ह , औषधे आणि डॉक्टर : काही शंका..

१. व्हायॉक्स (रोफेकॉक्सीब) ने खूपच गदारोळ उडवला होता.मर्क नावाच्या प्रचंड मोठ्या बहुराष्ट्रीय कंपनीने हे औषध बाजारात आणले होते. एखादे औषध बाजारात आणण्यापूर्वी औषध कंपन्यांचा ते औषध अनेक फेजेस मधून बर्‍याच कसोट्यांमधून न्यावे लागते. ह्यातल्या काही चाचण्यांमध्ये मर्कने गडबड केली होती असे ऐकले होते. एखाद्याला डॉक्टर बनण्यासाठी जसे खूप कष्ट आणि परिक्षा पास व्हाव्या लागत असल्या तरी एखाद्या धनाढ्य बापाचा मुलगा आपल्या बापाचे वजन वापरुन ह्या परिक्षा उत्तिर्ण होतो तसेच काहीसे व्हायॉक्स चे झाले असावे. बहुतांश डॉक्टर हे सगळ्या परिक्षा कष्टाने उत्तिर्ण झाले असले तरी एखादा असा डॉक्टर असतोच. २. निमुसुलाइड ह्या औषधाच्या वादाला अंत नाही. तरी इतकेच सांगू शकतो की ह्या औषधाला पाश्चात्य देशांमध्ये कुठेही मान्यता नाही. (ह्याचा अर्थ ते गुणकारी नाही असे नाही) ३. While generic drugs may be cheaper than brand-name drugs, they aren't inferior. In fact, they're "bioequivalent." हे वाक्य १००% बरोबर आहे. जिथे जिथे शक्य असेल तिथे तिथे जेनेरिक वापरले गेले पाहिजे. इतर वस्तुंच्या बाबतीत आपण ब्रँडनेम साठी काटेकोर असतो पण औषधांचे तसे नाही. एकदा का एखाद्या औषधाचे (त्यात वापरलेल्या मूख्य रसायनाचे: औषध = मूख्य रसायन + इतर घटक )पेटंट (मार्केट एक्स्क्लुजीव्हीटी) संपले की तेच मूख्य रसायन (मेन इन्ग्रेडीअंट) वापरुन कोणतीही कंपनी त्याचे उत्पादन करु शकते. अर्थात ते बाजारात आणण्यासाठी त्यांना देखिल एफडीए चे अप्रुव्हल घ्यावे लागते त्यामुळे दर्जाबाबत ते ब्रँडेड औषधासारखेच असते.(bioequivalent)

ही जेनेरिक औषधे मेडिकल स्टोअर्स मध्ये स्वस्तात मिळतात काय?

होय

ही औषधे मी प्रिस्क्राईब केली तर त्यात पेशंट चे भले आहे काय?

पेशंटचे बरेच पैसे वाचू शकतात.

क्लिनिकल ट्रायल करण्याची जबाबदारी औषध निर्मात्या संस्थेचीच असते. एफ डी ए त्यांचा रिपोर्ट वाचून एखादे औषध मंजूर करायचे की नाही ते ठरवते. एफ डी ए ही स्वतंत्र चाचण्या घेत नाही. त्यामुळे एखाद्या कंपनीने ट्रायल घेताना गडबड केली, तरी एफ डी ए ला त्यांचा रिपोर्ट प्रमाण मानणे ह्यापेक्षा इतर पर्याय नसतो. अर्थात नंतर कधी तरी ही गोष्ट उघडकीला येते, आणि मग मर्क वर व्हायॉक्स च्या बाबतीत घडले तसे हजारो खटले भरण्यात येतात. ह्या खटल्यांच्या भीतीने तरी कंपन्या प्रामाणिकपणे ट्रायल्स घेतील असा विश्वास आहे. (पण बुश साहेबांनी अशा "क्लास-ऍक्शन-लॉसूट्स" मध्ये दिल्या जाणार्‍या भरपाईवर कॅप आणण्याचे धोरण जाहीर केले आहे, त्यामुळे ह्या भरपाईचा वचक कमी झाला आहे.) असो, मी माझ्या डॉक्टर ला नेहमीच जेनेरिक साठी प्रिस्क्रिप्शन द्यायला लावतो. - सर्किट

१. माझ्या माहितीप्रमाणे व्हायॉक्स (रोफेकॉक्सीब) या मर्कच्या ड्रगच्या फेज ३ क्लिनिकल ट्रायलमध्ये त्यांना काही कॉरोनरी सेफ्टी सिग्नल्स मिळाले होते पण कंपनीने ते नॉन-सिग्निफिकंट ( व नॉन ड्रग रिलेटेड) म्हणून दुर्लक्षिले होते. व्हायॉक्स (रोफेकॉक्सीब) मार्केटमधून काढून घ्यावे लागले आणि त्यामुळे मर्कच्या शेअरमध्ये (आणि मॅनेजमेंटमध्ये:) बरीच पडझड झाली होती. आता कंपनी स्थिरावली आहे. २. निमुसुलाईडबद्द्ल मला फारशी माहिती नाही. अधिक जाणून घ्यायला आवडेल. ३. जेनेरिक असा उल्लेख केला जाणारी औषधे म्हणजे औषधच्या मूळ नावाने विकली जाणारी औषधे ना ?.. -होय. त्यातील ऍक्टिव्ह इन्ग्रेडियंट सारखाच असतो. (While generic drugs may be cheaper than brand-name drugs, they aren't inferior. In fact, they're "bioequivalent." हे वाक्य बरोबर आहे का? ).... लिटरली घेतले तर होय. बट दे आर नॉट टेस्टेड टू बी सुपिरियर आयदर! मोअर इंपॉर्टंटली, दे आर बेसड ऑन द रिसर्च दॅट इज ऍट लिस्ट फिफ्टीन इअर्स ओल्ड. विकसनशील देशांत त्यामुळे फारसा फरक पडत नाही कारण यु. एस., युरोप, जपान करीत करीत विकसनशील देशापर्यंत यायला पेटंटेड ड्रगलाही ५-७ वर्षे लागतातच. पण तुम्ही जर वरील विकसित भागात रहात असाल तर (बेसड ऑन द डिसिज इंडीकेशन) इट मे मॅटर... स्वस्त मिळणारी जेनेरिक औषधे दर्जाने तीच असतात काय? होय. ही जेनेरिक औषधे मेडिकल स्टोअर्स मध्ये स्वस्तात मिळतात काय? होय. ही औषधे मी प्रिस्क्राईब केली तर त्यात पेशंट चे भले आहे काय? ते डॉक्टर व पेशंटवर अवलंबून आहे. नवीन अधिक उपयुक्त औषध हवे की जुने पण स्वस्त औषध चालेल यावर ते अवलंबून आहे. नवीन औषध महाग असले तरी बहुतेक वेळा त्यासाठी काहितरी कारण असते जसे की, अधिक एफिकसी, सेफ्टी, पेशन्ट कन्व्हेनिअन्स वगैरे... अवांतरः तात्याच्या ह्या अस्सल मराठी साईटवर खच्चून इंग्रजीमिश्रित मराठी लिहितांना काय आसुरी आनंद होतोय म्हणून सांगू!!! :)))) तात्या, ह. घ्या. तुमचाच, पिवळा डांबिस

धन्यवाद कोलबेर, सर्किट,आणि पि.डांबिस... आपल्या माहितीचा उपयोग झाला... .... एखादे पेटंटेड औषध किती वर्षांनी जेनेरिक उत्पदित होईल हे ठरलेले असते का, ( १५ की २० की अजून काही?)की प्रत्येक औषधाप्रमाणे हा काळ बदलत असतो?

एक औषध ड्रग डिस्कव्हरी पासुन ते सर्व क्लिनिकल ट्रायल पुर्ण होउन एफ.डि.ए कडुन प्रमाणित होउन बाजारात यायला साधारण १२ ते १४ वर्षाचा काळ लागतो. प्रत्येक ट्रायल ही २ ते ४ वर्ष चालते आणि प्रत्येक ट्रायल नंतर एफ.डि.एचं अप्रुव्हल घ्यावं लागतं. ह्या सर्वांचा खर्च प्रचंड असतो. एफ.डि.ए च्या एका एन.सी.वर (नॉन कंप्लायंस) सगळं काम बंद करावं लागतं. केवळ रिपोर्ट वाचून एखादे औषध मंजूर करायचे की नाही ते ठरवणं इतकंच एफ.डि.एचं काम नसतं. एफ.डि.ए ऑडिट्स बरेच स्ट्रिंजन्ट असतात. त्यामुळे गडबड करायचा स्कोप नसतो. शिवाय मर्क ही एक चांगल्यापैकी विश्वासार्ह कंपनी आहे. त्यामुळे ट्रायल घेतांना गडबड केली असेल हे पटत नाही. गडबड झाली हे कारण असु शकतं. ड्रग डिस्कव्हरी नंतर कंपन्या पेटंट फाइल करतात. पेटंट हे २० वर्षांचं असतं. पण त्यातले साधारण १४ वर्ष हे रिसर्च, ट्रायल, उत्पादन, प्रि-लाँच मार्केटिंग यात जातात. त्यामुळे झालेला खर्च भरुन काढणे आणि नफा मिळवणे या साठी फक्त ६-७ वर्ष राहतात. याच कारणामुळे branded औषधांच्या किमती भरमसाठ असतात. पेटंट एक्सपायर झालं की १७६० जेनेरिक औषधं कमी किमतीत बाजारात येतात. बर्याच इंग्रजी शब्दांना मराठी प्रतिशब्द सुचले नाहीत त्याबद्दल क्षमस्व!

त्याचबरोबर व्हायॉक्स वर एफडीए ने अजुनही बंदी आणलेली नाही तर मर्कनेच ते स्वतःहून बाजारातुन काढून घेतले आहे. इथले बरेचसे डॉक्टर्स तेव्हा मर्कवर चिडले होते कारण त्यांच्या पेशंट्स ना व्हायॉक्सने खूप चांगला गुण येत होता पण बाजारातुन हे औषध काढुन घेतल्याने त्यांना ते प्रिस्क्राईब करता येत नाही. मलाही माझ्या पेशंट साठी या औषधाचा चांगला गुण येत होता... :)) पण मर्क ने आपणहून हे औषध काढून घेतले यात कौतुक काय? ते वाईट होते म्हणून तर काढून घेतले ना !!! पण या औषधावर एफ डी ए ने अजूनही बंदी आणली नाहीये म्हणजे ते झोपले आहेत की काय? म्हणजे औषध तरी चांगले आहे किंवा एफ डी ए तरी झोपली आहे.... यापैकी एक सत्य आहे... ..जितका विचार करू तेवढा विरोधी विचारांचा गुंता तयार होतो...... :(

त्यामुळे एखाद्या कंपनीने ट्रायल घेताना गडबड केली, तरी एफ डी ए ला त्यांचा रिपोर्ट प्रमाण मानणे ह्यापेक्षा इतर पर्याय नसतो.... ....त्यामुळे ट्रायल घेतांना गडबड केली असेल हे पटत नाही. गडबड झाली हे कारण असु शकतं. मर्क सारख्या कंपनीने मुद्दाम गडबड केली असेल हे मलाही पटत नाही. कारण अशी गडबड उघडकीस आल्यास कंपनीची सगळी विश्वासार्हताच पणाला लागते याची सर्व निर्णय घेणार्‍या लोकांना जाणीव असते... माझ्या मते हा त्या क्षणी उपलब्ध असलेल्या माहितीवर बेसड घेतलेल्या निर्णयाचा अचूकपणा असतो. माझ्या अनुभवावरून सांगतो की कधीकधी काही सेफ्टि फाईंडिंग्ज खरोखरच नॉन्-सिग्निफिकंट वा नॉन-ड्र्ग रिलेटेड म्हणून बाजूला सारावी लागतात. इट डिपेन्ड्स ऑन द पर्सन मेकिंग द कॉल... व्हायॉक्सच्या बाबतीत तो निर्णय घेणारी व्यक्ती माझ्या परिचयाची आहे. त्या एका चुकीच्या (म्हणजे नंतर चूक ठरलेल्या) निर्णयामुळे ही अत्यंत बुद्धिमान (खरोखर जिनियस!) व्यक्ती करियरमधून अक्षरशः उठली आहे. पण मर्क ने आपणहून हे औषध काढून घेतले यात कौतुक काय? ते वाईट होते म्हणून तर काढून घेतले ना !!! पण या औषधावर एफ डी ए ने अजूनही बंदी आणली नाहीये म्हणजे ते झोपले आहेत की काय? डॉक्टर असून इतका उतावीळपणा!! :)) ह. घ्या. एकदा औषधाच्या वापराने काही पेशंट्सना वाईट परिणाम होतो हे लक्षात आल्यावर एथिकली ते औषध विकणे बरोबर नाही असा विचार करून मर्कने ते औषध काढून घेतले. याबद्द्ल मर्कचे कौतुकच केले पाहिजे. अशा निर्णयाचे फिस्कल परिणाम जाणूनसुद्धा एथिकली योग्य निर्णय घ्यायला वाघाची छाती लागते... हा वाईट परिणाम फक्त हाताच्या बोटांवर मोजण्यासारख्या पेशंट्सवर झाला होता, सार्वत्रिक नव्हता. म्हणून एफ डी ए ने त्यावर बंदी घातली नाही. आणि अगोदरच मर्कने औषध काढून घेतल्याने ती वेळही आली नाही. अशी उदाहरणे यापूर्वीही घडली आहेत. ऍमजेन ने त्यांच्या जिडिएनएफ ची डेव्हलपमेंट अगदी लास्ट स्टेजला थांबवली होती. ते तर अल्सहायमरवरचे औषध होते, ज्या रोगावर दुसरे औषधच अस्तित्वात नव्हते... त्यावेळीही डॉक्टरांनी व पेशंट ऍडव्हकसी ग्रूप्सनी बरीच आरडाओरड केली होती. पण एथिकली वागायचे तर एकदा सेफ्टी सिग्नल्स मिळाल्यावर कंपनीकडे दुसरा पर्याय नव्हता.

एकदा औषधाच्या वापराने काही पेशंट्सना वाईट परिणाम होतो हे लक्षात आल्यावर एथिकली ते औषध विकणे बरोबर नाही असा विचार करून मर्कने ते औषध काढून घेतले. याबद्द्ल मर्कचे कौतुकच केले पाहिजे. सहमत आहे. शिवाय व्हायॉक्स हे ब्लॉकबस्टर ड्रग होतं. लाखो लोक त्याचा वापर करत होते. औषध काढुन घेतल्यावर एफ.डि.एने औषध पुन्हा बाजारात आणायला हरकत नाही असा निर्वाळा दिला होता. तरी सुद्धा मर्कने व्हायॉक्स बाजारात परत आणलं नाही.

माझ्या अनुभवावरून सांगतो की कधीकधी काही सेफ्टि फाईंडिंग्ज खरोखरच नॉन्-सिग्निफिकंट वा नॉन-ड्र्ग रिलेटेड म्हणून बाजूला सारावी लागतात. इट डिपेन्ड्स ऑन द पर्सन मेकिंग द कॉल... हे खूप इंट्रेस्टिंग आहे...अधिक उदाहरणाने स्पष्ट कराल का प्लीज ?

नॅनोटेक्नॉलॉजी या विषयातील संशोधनामुळे लाही नवीन ड्रग्ज आली असल्यास कृपया कुतूल म्हणुन माहिती द्याल का?

२. निमुसुलाइड ह्या औषधाच्या वादाला अंत नाही. तरी इतकेच सांगू शकतो की ह्या औषधाला पाश्चात्य देशांमध्ये कुठेही मान्यता नाही. (ह्याचा अर्थ ते गुणकारी नाही असे नाही) यावर आपले मत लिहा...म्हणजे निमेसुलाईड बद्दल .... मला स्वत:ला मस्त उपयोग होतो हं त्या गोळीचा... क्वचित घेतो मी डोकेदुखीसाठी....

प्रिस्क्रिप्शनसह आयुर्वेदिक औषधे भारतातून अमेरिकेत पोस्टाने/कुरियरने मागविता येतात का? त्यासाठी काही वेगळ्या परवानगीची गरज असते का? चतुरंग

नमस्कार. भडकमकर साहेब, आपण एक डेन्टिस्ट आहात असे वाचनात आले. मला काहि शंका विचारायच्या आहेत. १.आयुर्वेदाचा ह्या शाखेत कितपत उपयोग होतो ?हि शाखा ALOPATHY ची असूनही बरेच डॉक्टर CLOVE OIL वगैरे वापरा म्हणून सान्गतात. २.आजकाल ब-याच आयुर्वेदिक टुथपेस्ट बाजारात आल्या आहेत. त्याचा कितपत फ़ायदा होतो? ३.ब-याच टुथपेस्ट कम्पन्या ह्या आपलि टुथपेस्ट हि calcium युक्त आहे असा दावा करतात. माझ्या माहितीप्रमाणॆ calcium हे शरिरात योग्यप्रमाणात असणॆ आवश्यक आहे.हे असे बाहेरून घेतलेले/लावलेले calcium कितपत फ़ायदेशीर ठरते? आपल्याकडुन फुकट माहिती घेत आहे त्याबद्दल माफ़ि.))ह.घ्या. अबब.

ब-याच टुथपेस्ट कम्पन्या ह्या आपलि टुथपेस्ट हि calcium युक्त आहे असा दावा करतात. माझ्या माहितीप्रमाणॆ calcium हे शरिरात योग्यप्रमाणात असणॆ आवश्यक आहे.हे असे बाहेरून घेतलेले/लावलेले calcium कितपत फ़ायदेशीर ठरते? कोलगेट ही पुर्वी हाडान्ची (प्राण्यान्च्या आणि माणसान्च्या) भुकटी पेस्ट म्हणून विकाय्ची असे ऐकले होते ते कितपत खरे आहे? (मोतीओन्सी चमक असणारा) आम्बोळी